Khôn hay ngu?

Bạn có nghĩ rằng loài người từ khi xuất hiện trên Trái Đất luôn sống trong sự giằng co của trí thông minh và sự ngu ngốc của mình? Ngu thì mới cãi nhau, đánh nhau, gây ra bao nhiêu khổ đau chết chóc như thế chứ? Mà khôn thì mới không bị diệt vong, ngày càng đông hơn và mới có được cuộc sống như ngày nay chứ? Cái sự thể này luôn tồn tại trong từng cá nhân, từng nhóm người, từ một gia đình, một địa phương, một quốc gia cho tới toàn thể loài người ? 

Bạn biết gì?

Bạn có hay thích hoặc không thích một người hay một sự việc nào đó khá nhanh không? Bạn có nghĩ rằng thực ra bạn còn biết quá ít về người hay việc đó không? Và "kết luận" của bạn là cảm tính, thiếu cơ sở đầy đủ, thậm chí là hồ đồ và nông cạn?

Khởi đầu và Kết thúc

Cuộc đời người ta có thể tạm chia làm hai nửa. Trong nửa đầu, người ta thường cố sức để có mọi tài sản hữu hình và vô hình, càng nhiều càng tốt. Ở nửa sau, những thứ người ta có được ở nửa trước dần dần trở thành gánh nặng, càng ngày càng nặng hơn. Người ta lại phải cố gắng để làm điều ngược lại: bỏ bớt đi những gì đang có. Đó là điều không dễ. Nhưng nếu làm được, cuộc đời sẽ nhẹ dần. Khi đã vứt bỏ hết, cái tuyệt vời nhất sẽ còn lại: Tự Do ? À, mà có phải đó là điều gì mới không? Khi bạn đến với cuộc đời, bạn có gì? Có phải bạn hoàn toàn tay không? Thậm chí quần áo cũng không có? Khi ra đi, bạn mang theo được gì? Có phải là bạn lại "tay không " ? Và trở về đúng "điểm xuất phát"? 

Nghĩ về những con tàu

Một đất nước có lẽ cũng giống như một con tàu lênh đênh giữa biển khơi. Nếu không có một đội thủy thủ và một thuyền trưởng, con tàu có thể bị trôi dạt theo sóng gió và không ai biết nó sẽ đi đến đâu và có sẽ bị đâm vào đá ngầm không. Nhưng nếu có thuyền trưởng và thủy thủ giỏi, dù con tàu rất nhỏ bé, nó vẫn có thể đi nhanh và xa, đến được bến bờ phồn vinh. Có lẽ Singapore là một "con tàu nhỏ" như thế? Một con tàu lớn nhưng lại thiếu một thủy thủ đoàn và nhất là một thuyền trưởng giỏi giang sáng suốt, nó có thể đi lạc đường vào vùng nguy hiểm và gây tai họa lớn cho những "hành khách" trên con tàu đó. Có phải Hitler là một "thuyền trưởng" khủng khiếp đã cầm lái "con tàu" Đức Quốc xã? Có phải con tàu khổng lồ Trung Quốc đã từng đi lạc vào vùng bão táp có tên là "Đại Nhảy vọt" và "Cách mạng văn hóa vô sản", dưới sự chỉ huy của "Chủ tịch Mao -Người Cầm lái vĩ đại"  không? Thực ra thì hầu như tất cả chúng ta đều là những hành khách trên những con tàu tương tự. Chúng ta phó thác số phận mình cho những "thủy thủ và thuyền trưởng" những con tàu ấy. Kể cả khi chúng ta được quyền chọn "thuyền trưởng" đi nữa, khả năng sẽ chọn được người giỏi vẫn là chuyện may rủi?

Chuyện nước Đức

Sau thế chiến 2, người Đức cố làm nhiều điều tốt. Có lẽ là để giảm đi cái mặc cảm tập thể nặng nề do những điều tàn bạo khủng khiếp mà nước Đức Quốc xã đã gây ra cho các dân tộc khác. Đỉnh điểm là việc bà thủ tướng Merkel đã mở cửa biên giới cho hàng triệu người tỵ nạn từ Syria và một số nước khác nơi người dân phải chịu khổ cùng cực vì chiến tranh và xung đột. Dân Đức lúc đầu đã mở rộng vòng tay và hầu bao để chào đón người tỵ nạn. Thế nhưng hàng triệu dân nhập cư không biết tiếng Đức, không có kỹ năng làm việc, lối sống và tín ngưỡng lạ lẫm với dân bản địa dần dần trở thành một nỗi khó chịu và gánh nặng với nhà nước và dân Đức. Sự chịu đựng nào cũng có hạn. Ngày càng có nhiều người Đức cảm thấy đất nước và xã hội của họ không còn bình yên và phồn vinh như xưa nữa. Họ cho rằng đó là vì hàng triệu người tỵ nạn kia vào nước họ. Họ muốn thay đổi. Đó chính là lúc mà đảng hay AfD - một đảng cực hữu - tìm được sự ủng hộ mạnh mẽ của dân chúng. Một trong những chủ trương lớn của AfD là đảo ngược những gì mà bà Merkel đã làm. Có người cho rằng họ muốn trục xuất những người tỵ nạn - hàng triệu người như vậy! Nếu AfD lên nắm quyền - rất có thể như thế - rất có thể họ sẽ làm thật. Nếu thế thì không ai biết nước Đức sẽ đi đến đâu? Có những người châu Âu cảm thấy họ đang thấy bóng ma khủng khiếp của Đức Quốc xã đã thấp thoáng ở đằng xa và đang lại gần!